Gra miejska Dublin-Ząbki: „Niepodległa”

117

Gra miejska – ,,Poznajemy przeszłość naszej okolicy związaną z Niepodległością”

Cele kształcenia:

  1. Cele ogólne:
  • wyrabianie nawyku poszanowania historii naszego kraju,
  • zapoznanie z sytuacją historyczno-polityczną w 1918 roku,
  • kształtowanie postawy patriotycznej i moralnej,
  • rozwijanie poczucia przynależności do państwa.
  • szerzenie patriotycznych postaw wrażliwego i świadomego miłośnika historii,
  1. Cele szczegółowe:

Uczeń:

  • potrafi wyjaśnić skutki i przyczyny odzyskania niepodległości ,
  • potrafi umiejętnie poszukiwać, porządkować i wykorzystywać informacje z różnych źródeł,
  • rozwija umiejętności stosowania teorii w praktyce,
  • właściwie interpretuje  świadomość narodową,
  • podnosi poziom znajomości historii Polski,
  • jest kreatywny w podejmowaniu grupowych pomysłów,
  • swobodnie wypowiada się na określony temat,
  • aktywnie uczestniczy w dyskusji,
  • potrafi pracować z materiałami ikonograficznymi i źródłami pisanymi,
  • prezentuje kolegom wyniki swojej pracy,
  • umie współpracować w grupie,

Metody nauczania :waloryzacyjna, problemowa, praktyczna
Formy pracy:grupowa, indywidualna

Środki dydaktyczne i materiały:pakiet materiałów o niepodległości ,Słowniki języka polskiego,komputery z dostępem do Internetu ,wykorzystanie dokumentów udostępnionych w chmurze, drukarka, mapa okolic Ząbek,

Lekcja historii i utworzona gra miejska ,,Niepodległość w naszej okolicy ” powiązana z wycieczką jest adresowana do uczniów i rodziców klas IV-VIII. Wspólnie można zwiedzać m.in. Ząbki (ich pierwotna nazwa to Wola Ząbkowska) oraz okoliczne miejsca pamięci historycznej. Podczas zwiedzania okolic mamy wyznaczone miejsca, w których są umieszczone znaczniki gry miejskiej . Znaczniki zawierają informacje i nagrania związane z  Niepodległością Polski, które to można obejrzeć dzięki aplikacji Aurasma.

Miejsca, które zwiedzamy

Krótka historia naszego miasta:

Pierwsze wzmianki na temat osadnictwa na tych terenach sięgają XVI wieku. Wieś Wola Ząbkowska leżała na piaszczystym i bagnistym terenie. Najprawdopodobniej mieszkało tu 15 kmieci. Pracowali oni w pobliskim folwarku Bródno. W 1580 roku Wola Ząbkowska zmieniła nazwę na Ząbki. Właścicielami miejscowości była rodzina Platerów. W 1635 roku Ząbki nawiedziła wielka powódź, która była spowodowana wylewami Wisły. Po tym wydarzeniu przez następne stulecia to miejscowość rozwijała się prężenie pod względem osadnictwa.W czasie powstania listopadowego stacjonowały na tym terenie jednostki Józefa Chłopickiego. W XIX wieku (według danych z 1827 roku) Ząbki liczyły 36 budynków oraz 206 mieszkańców. W II połowie XIX wieku liczba mieszkańców wzrosła do 600. Podczas najazdu bolszewików w 1920  w Ząbkach znajdował się szpital dla rannych z pod Ossowa. Dopiero w 1967 r. po nadaniu praw miejskich Ząbki mogły być uznawane za miasto.

  1. Cmentarz w Ząbkach – pierwszy znacznik

W 1920 roku armia bolszewicka najechała na ziemie polskie. Do armii ochotniczej, która brała udział w wojnie polsko-bolszewickiej, wstąpiło ponad 100 tys. cywilów. Z Ossowa przywożono tutaj rannych do szpitala, a tych, których nie udało się uratować chowano na pobliskim cmentarzu.

Na cmentarzu ząbkowskim znajdują się groby i pomnik żołnierzy poległych w obronie Polski zarówno w bitwie pod Ossowem, jak i w kampanii obronnej 1939 roku. Można tu znaleźć między innymi cegielnie z XVIII wieku. Są tu m.in. pomniki żołnierzy, którzy nie zostali zidentyfikowani.

  1. Sulejówek miejsce zamieszkania Józefa Piłsudskiego – drugi znacznik

Znajduje się tam dworek ,,Milusin” – dom Józefa Piłsudskiegoutworzony 10 listopada 2008 roku.Fundusze na jego  budowę pochodziły ze zbiórek przeprowadzonych wśród żołnierzy i byłych podkomendnych Marszałka jako ,,Dar Komitetu Żołnierza Polskiego”. W willi Piłsudski mieszkał z żoną Aleksandrą oraz córkami –Jagodą i Wandą, która jako jedyna kobieta latała myśliwcem i pomagała w obronie Anglii.To właśnie w tym domu Marszałek napisał: ,,Moje pierwsze boje”, ,,Rok 1920″, ,,O wartości żołnierza legionów”, ,,Rok 1863” oraz ,,Wspomnienia o Gabrielu Narutowiczu”. Obecnie na terenie dworku powstaje nowoczesny budynek o charakterze muzealno – edukacyjnym.

Ławeczka Józefa Piłsudskiego w Sulejówku to ciekawy i wiele mówiący pomnik autorstwa krakowskiego rzeźbiarza – Karola Badyny. Pomnik odsłonięto 10 czerwca 2010 roku przy Alei Piłsudskiego, niedaleko willi „Milusin”, w której Józef Piłsudski mieszkał w latach 1923-26, a która obecnie stanowi Muzeumprzedstawiające właśnie jego osobę. Pomnik zatytułowany „Lekcja historii” przedstawia Józefa Piłsudskiego z jego dwoma córkami. Józef Piłsudski w galowym mundurze siedzi w fotelu, wsparty na szabli. Jego młodsza córka – Jadwiga siedzi na ławce, a starsza córka Wanda stoi obok niej trzymając lalkę.

Ławeczka w całości odlana jest z brązu, a spoczywa na granitowym cokole, na którym widnieje napis: „Marszałek Polski Józef Piłsudski z córkami Wandą i Jadwigą”.

drugi znacznik

 

  1. Ossów miejsce bitwy 1920 roku ,,Cudu nad Wisłą” – 3 znacznik i 4 znacznik

Bitwa Warszawska nazywana przez niektórych ,,Cudem nad Wisłą” odbyła się w dniach 13-25 sierpnia 1920 roku w czasie wojny z bolszewikami. W ramach obrony stolicy Polacy rzucili wszystkie siły na szalę. Starcie pod Ossowem było częścią tej bitwy. Od 13 do 14 sierpnia 1920 roku Wojsko Polskie, oddziały tzw. Przedmościa Warszawskiego, broniły stolicy przed Armią Czerwoną.  Jako ochotnik znajdował się w niej też ks. Ignacy Skorupka, który zginął w bohaterskiej walce.

Bitwa pod Ossowem przeszła do historii, ponieważ była to pierwsza z bitew, w której Armia Czerwona poniosła porażkę w walce o Warszawę. Dzięki ,,Cudowi nad Wisłą” Polska zachowała swoją niepodległość i zatrzymała bolszewików w pochodzie na zachód.

Obelisk ks. Ignacego Skorupki znajduje się w Ossowie przy ulicy Matarewicza. Stoi on na niewielkim postumencie, do którego przytwierdzona jest tablica z napisem: „W obronie ojczyzny prowadząc żołnierzy do ataku poległ śmiercią bohaterską ks. mjr Ignacy Jan Skorupkakapelan 236 pułku legii akademickiej. Duszę i ciało nasze wydaliśmy za prawa ojczyste, wzywając Boga, aby narodowi naszemu był łaskawym. Fundator budowy pomnika. Marian Jeznach

Obelisk postawiono w 1939 roku w okolicach domu, do którego po bitwie zostało przeniesione ciało księdza Skorupki.

czwarty znacznik / pomnik Hallera/

Generał Józef Haller 1873 – 1960 był współtwórcą wiktorii Bitwy Warszawskiej 1920
Odsłonięcie pomnika nastąpiło 15.08.1998r. podczas dorocznych uroczystości obchodów rocznicy Bitwy Warszawskiej.
Jest to replika postaci generała z oryginału odsłoniętego w sierpniu 1995 roku we Władysławowie. Pomnik w swej symbolice nawiązuje do historycznej daty 10.02.1920r. kiedy generał dokonał pamiętnych „zaślubin Polski z morzem”, w jedynym wówczas polskim porcie – Pucku, wypowiadając słowa „…W imieniu Najjaśniejszej Rzeczypospolitej Polskiej ja, generał broni Józef Haller, obejmuję w posiadanie ten oto nasz prastary słowiański Bałtyk”. Na dole – na fali, poniżej płaszcza artysta umieszcza słowa wielkiego patrioty, dowódcy, świetnego taktyka: – Dla Ciebie Polsko i dla Twej chwały – Józef Haller. Autorem jest rzeźbiarz Stanisław Szwechowicz, absolwent Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku, fundatorem zaś komendant Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej w Ameryce, pan Hieronim Wyszyński urodzony w Załubicach Nowych koło Radzymina.

DODATKOWE INFORMACJE

Miejsce stracenia harcerzy z Zielonki w 1939 roku w miejscowym lesie

11 listopada 1918 roku to data zakończenia I wojny światowej. Jednak niewielu z nas wie,  że 21 lat po wyzwoleniu Polski z niewoli zaborców, czyli 11 listopada 1939 roku, Niemcy  w okrutny sposób zamordowali sześciu harcerzy oraz trzech mieszkańców Zielonki. Zostali oni pobici i rozstrzelani w pobliskim lesie.

Nadeszła kolejna rocznica Dnia Niepodległości. W nocy z 10 na 11 listopada 1939 rokukilku chłopców przykleiło na płocie niedaleko kościoła 3 plakaty ze słowami ,,Roty” Marii Konopnickiej: ,,NIE BĘDZIE NIEMIEC PLUŁ NAM W TWARZ, NI DZIECI NAM GERMANIŁ”. Nikt jeszcze nie wiedział, że za ten czyn Polska młodzież poniesie największą karę. Złapanych harcerzy oraz dwóch mieszkańców Zielonki wywieziono do lasu i kazano im kopać doły pod groby. Na miejscu śmierć ponieśli: od ogniem tej salwy życie stracili harcerze: Zbigniew Dymek, Stanisław Golcz, Józef Kulczycki, Jan Rudzki, Józef Wyrzykowski, Stanisław Stawiarski, oraz mieszkańcy Zielonki: Edward Szweryn, Aaron Kaufinan i jedna osoba nieznana.

Była to jedna z pierwszych masowych egzekucji przeprowadzonych w czasie II Wojny Światowej przez okupantów na terenie Polski. Harcerze nakręcili film o tych wydarzeniach pt. „11 listopada”. Relację z tych wydarzeń znamy dzięki zeznaniom jednego z aresztowanych, któremu udało się zbiec przed egzekucją.

Początkowo na miejscu egzekucji stał niewielki krzyż, który do dziś można zobaczyć na obrzeżu lasu. Obecnie w środku lasu, niedaleko od stacji Zielonka Bankowa znajduje się pomnik ku czci rozstrzelanych harcerzy i mieszkańców Zielonki, który upamiętnia te smutne wydarzenia.

Podczas wycieczki możemy zobaczyć miejsca związane zarówno z Bitwą Warszawską, jak i innymi zrywami niepodległościowymi. Dzięki obejrzeniu historycznych miejsc naszej okolicy poznajemy na żywo historię.